චිත්‍ර කලාවේ සමමිතික සංරචනය

 ඡායාරූපය:

චිත්‍ර කලාවේ සමමිතික සංරචනය

කලාව ඈත අතීතයේ සිටම බොහෝ වෙනස්කම්වලට භාජන වී ඇති නමුත් සමමිතික සංරචනය සැම විටම මෙන් අඛණ්ඩව පැවතගෙන එයි. ස්වාභාවික ලෝකයෙන් සමමිතිය ග්‍රහණය කර ගැනීමට හේතු වන අතර සමමිතිය සැබවින්ම ඛණ්ඩනය විය නොහැකි සංකේතයකි.

චිත්‍ර ශිල්පීන් විසින් ඔවුන් වටා ලෝකය විශ්ලේෂණය කරන ආකාරය, අනෙකුත් සංස්කෘතීන් හෝ කලාකරුවන් විසින් ඒවායේ බලපෑමෙන් හා ඒවායේ ක්‍රියාවලින් ලබන බලපෑමට හසු වන ආකාරය සම්බන්ධයෙන් සමමිතික ගුණාංග සැලකිය යුතු මට්ටමකින් සාධනීය ලෙස උපයෝගී කර ගැනීමක් දක්නට ලැබේ.

සමමිතික ලෝකයක් හා ස්වභාව ධර්මයේ සංවේදීතාවයේ සෞන්දර්යාත්මක නිර්මාණ සොයා ගැනීම නිසා අප මෙම හැඟීම් විස්තර කිරීමට සංකේත නිර්මාණය කරයි. මෙම සංකේත නිර්මාණය වී ඇත්තේ මූලද්‍රව්‍ය, ශිල්පීය හා සංස්කෘතික තත්ත්වයන් තුළය. කෙසේ වෙතත් ඒවායේ සමමිතික නිර්මාණ මෙම සියලු වෙනස්කම් හරහා ගමන් කරන අතර මෙම රූප එකිනෙකට බැඳී ඇත.

විද්‍යාවේ හා කලාවේ ඒකාබද්ධ කිරීම සමඟ සමමිතිය සහ එහි සංකල්පයේ අර්ථය පිළිබඳ ගණිතමය න්‍යායන් ඒකාබද්ධ කිරීමක් බව සඳහන් කළ හැකිය.

චිත්‍ර හා විද්‍යාව තුළ සැඟවී ඇති සමස්තය පිළිබඳ සංකල්පය දුරස් කළ නොහැක. පුළුල් පරාසයක සිදුවීම් තේරුම් ගැනීම සඳහා මෙවලමක් ලෙස මෙය හැඟවේ.

ස්විභාවික සෞන්දර්යාත්මක හැඩතලවලින් ගණිතමය සිද්ධාන්තයන්ට හා රටාවන්ගේ කලාවට අනුව සමානුපාතික හා සමබරතාව පිළිබඳ අදහස් ලබාගත හැකිය.

ඒ අනුව නිර්මාණශීලිත්වය හා විද්‍යාව අතර වෙනස වඩාත් පහසුවෙන් තේරුම් ගත හැකි වන්නේ සංඛ්‍යා රන් අනුපාතය සමමිතිය සමබරතාව හා සමානුපාතිකත්වය අතීතයේ සිටම කලා කෘතිවලට බලපෑම් ඇතිකර ඇති නිසාවෙනි.

එහිදී වඩාත්ම කැපී පෙනෙන ලක්ෂණය වන්නේ ස්වභාවධර්මය පිටපත් කිරීමට තිබූ ආශාව ප්‍රදර්ශනය කිරීමක් ලෙස කරන ලද්දක් බවය. එසේ නමුත් වර්තමාන ලෝකයේ සිදුවන්නේ කුමක්ද? සමමිතික සම්බන්ධතාව හෝ අසම සමීකරණයක් වැනි සංයුතියක් සැලසුම් කර ඇති අතර ඒවා අතීතයේ සිටම හොඳින් අධ්‍යයනය කර ඇති බව පෙන්වා දිය හැකිය.

නූතන කලා නිර්මාණවලදී නැවත නැවත සමමිතිය භාවිත කිරීම දැකගත හැකිය. සමමිතිය දෘශ්‍ය කලාව සඳහා පමණක් රැඳී නොසිටි. ස්වභාවධර්මය සමග පවතින නීතිරීති හා ලෝකය වටහා ගැනීම් සඳහා මිනිස් ආශාව වර්ධනය වන විට පයිතගරස්වාදීන්ට ආපසු අවකාශය ලැබේ. සෞන්දර්යාත්මක හැඩතලවලින් ගණිතමය සිද්ධාන්තයන්ට හා රටාවන්ට අනුව සමානුපාතික හා සමබරතාව පිළිබඳ අදහස් ලබාගත හැකිය.

[ප්‍රගීත් රත්නායක]

මාතෘකා