අමුතු අමුත්තකුගේ හමුවක්

අමුතු අමුත්තකුගේ හමුවක්

අන්චී මින් විසින් චීන සංස්කෘති විප්ලවයේ නිරුවත හෙළි කරමින් ඉංගිරිසි බසින් ලියන ලද Red Azalea නමැති නව ප්‍රබන්ධය ඇමෙරිකාවේත් සෙසු බොහෝ රටවලත් පිටපත් ලක්ෂ ගණනින් මේ වන විට අලෙවි වී ඇත. Becoming Madam Mao නමැති කෘතියේද ඓතිහාසික පසුබිම සංස්කෘති විප්ලවය වුවද එහිලා කතුවරියගේ අවධානය වඩාත් යොමු වී ඇත්තේ මාවෝ මැතිනියගේ පෞද්ගලික ජීවිතය කෙරෙහිය. 1919 - 1933 අතර කාලය තුළ යුන්හේ හැටියටද, 1934 - 1937 අතර කාලය තුළ ලෑන් පින් හැටියටද, 1938 - 1991 අතර කාලය තුළ ජියෑන් චින් හැටියටද ඇගේ චරිතය විවරණය කරන අන්චී මින්,

චීන ඉතිහාසයේ අභූතපූර්ව චරිතයක් වූ කාමෝන්මාදයෙන්ද උන්නතිකාමයෙන්ද පරිපීඩත මෙම අතිවිශේෂ රුදුරු ගැහැනියගේ චරිතය ගොඩනගන්නේ ඉතිහාසයද චරිතලේඛනයද මොනවට සම්මිශ්‍රණය වූ රසාල්පිත ප්‍රබන්ධකරණ රීතියකිනි.

පරිවර්තනය | ඩබ්ලියු. ඒ. අබේසිංහ

1969 ඔක්තෝබර් 4 වැනි දින ඒ නිර්මාණ සටහන් ගොනුව පෙරළා බලන මා ඕ මැතිනිය තමා සොයාගත් කරුණුවලින් ඉමහත් උද්දාමයට පත් වෙයි. පසුගිය අවුරුදුවලදී හොඳම ඔපෙරාවන් පිටුපස සිට ඇති ප්‍රධාන නිර්මාණකරු තිස්හත් වියැති මෙම සංගීත නිබන්ධකයා බැව් ඇයට දැනගන්ට ලැබෙයි. පසු දින පාතරාසයටත් පෙර ඇය චුන් - කුවියා ඕට පවසන්නේ වහාම යූ සහෝදරයා තමාට මුණගස්වන ලෙසය.

එහිලා බාධාවක් ඇතැයි චුන්-කුවියා ඕ ඇයට දන්වා සිටියි. යූ සහෝදරයා දැනට සිටින්නේ බන්ධනාගාරයෙහිය. විමුක්ති ව්‍යාපාරයට පෙර දේශද්‍රෝහියකුව සිටීමේ වරදට සංස්කෘති විප්ලවය ආරම්භ වුණු මුල් කාලයේදීම ඔහු අත්අඩංගුවට ගෙන ඇත.

මගේ වාහනය ගෙනැවිත් මට බන්ධනාගාර ප්‍රධානියා සම්බන්ධ කරවන්ඩ මා ඕ මැතිනිය නියෝග කරයි.

බන්ධනාගාර ප්‍රධානියා මා ඕ මැතිනියට කියා සිටින්නේ යූ නිදහස් කිරීම අසීරු බවය. කෙසේවතුදු ඔහු විසින් සිදු කර ඇති අපරාධයට අදාළ වාර්තාවක් විගස ඇය අතට ලබා දෙයි.

මෙම කථාන්තරය ආරම්භ වන්නේ යූ යෞවනයකුව සිටි 1947 වසරේදීය. ඔහු මා ඕගේ විමුක්ති හමුදාවේ සාමාජිකයකුව සිටියේය. ඒ වන විට සිවිල් යුද්ධය පැවැත්තේ එහි හිණි පෙත්තේය. චියං කායි-ෂෙක්ගේ භටයෝ මුළුමනින්ම ජියා ඕ-ටොන් සහ යෑන්-ටායි යන පළාත්වලට බෝම්බ හෙළන්ට වන්හ. ආහාර ද්‍රව්‍ය ඇතුළු තමන් සතු දේපළ සියල්ල වළලා දමා ජීවිත බේරාගැනීම උදෙසා සටන් කරන්ට සූදානම් වන්නැයි යූගේ හමුදා ඛණ්ඩයට උපදෙස් ලැබුණි. යූ ඇද වැටුණේ අතිශය දුෂ්කර තත්ත්වයකටය. ඔහු මුහුණ දුන්නේ බරපතළ උභතෝකෝටික ප්‍රශ්නයකටය. පළමුකොටම ඔහුගේ සිහියට ආවේ තම මෑණියන්ය. හොඳ පුතකු වන්නට ඔහු තීරණයක් ගත්තේය. අරුණ නැෙඟන්නට පෙර සිය ගමේ නිහඬ ස්ථානයක් සොයාගත් හෙතෙම ගසක් යට වළක් හාරා තමන් සතු ආහාර ද්‍රව්‍ය හා දේපළ එහි වළ දැමීය. ඔහු ඒ ස්ථානයෙහි කුඩා කොළ කැබැල්ලක ලියන මෙම සටහනද තැබීය. ”චියන්-කායි-ෂෙක් හමුදාවේ ආදරණීය සහෝදරවරුනි, මෙම සටහන ඔබලා අතට පත් වන විට මා මළවුන් අතර සිටිනවා විය හැක. මට ඇති එකම පසුතැවිල්ල නම් මගේ වයසක අම්මාට මගේ භක්තිය දක්වන්ට අවස්ථාවක් නොලැබීමයි. මගේ තාත්තා මැරුණේ මා අවුරුදු අටක්ව සිටියදීය. ඉන්පසුව ඉතා දුකසේ මා හදාවඩාගත්තේ මගේ අම්මාය. ඇය විඳි දුක් කන්දරාව මෙහි ලියා විස්තර කරන්ට අමාරුය. මේ ලියුම් කැබැල්ල මගේ අම්මාට තැපැල් කළොත් ඔබලාට මගේ මළ ගිය ආත්මය ස්තුති කරනුද ආශීර්වාද කරනුද ඇත්තේය. ලිපිනය මෙසේය :

ඒ ලියුම් කැබැල්ල සතුරන් අතට පත්වන්ට පෙර තම පක්ෂයේම සහෝදරවරුන් අතට පත් විණි. එය කොමියුනිස්ට් පක්ෂ අධිකාරිය වෙත වාර්තා කරන ලද්දේය. අත්අඩංගුවට ගන්නා ලද යූ හය මාසයක කාලයක් පුරා රැඳවුම්භාරයේ තැබිණි. ඉනික්බිතිව ඉතා භයානක වූ මාරාන්තික සටනකදී සටන් කොට ස්වකීය පක්ෂපාතිත්වය ඔප්පු කරන්නට යූට අවස්ථාවක් ලැබුණි. ඒ සටනේදී දිවි ගලවාගත් ඔහුට සමාව දෙන ලද්දේය. එහෙත් ඔහු පිළිබඳ වාර්තාව රහස් හමුදා අංශයෙහි තබාගැනිණි.

මෙම වාර්තාව අනාවරණය කරගන්ට සමත් වූ ෂැන්හයි සංගීත කොන්සර්වේටරියේ රතු මුරකාභටයෝ ඒ කාරණය සම්බන්ධයෙන් උත්සවයක්ද පැවැත්වූහ. මීට පෙර ”හැබෑම සතුරකුට” දඬුවම් කරන්ට ඒ තරම් හොඳ අවස්ථාවක් ඔවුන්ට ලැබී නැත්තේය.

බීජින්හිදී ”කොටි කන්ද බුද්ධියෙන් ජයගැනීම” සහ ”වරාය” යන නිර්මාණ පුහුණු කරන්ට සිදුව ඇති නමුත් මට ඒවායේ නිර්මාණකරු මුණගැහෙන්ට අවස්ථාවක් ලැබෙන්නේ නැත. මගේ ඉල්ලීමක්‘ සම්බන්ධයෙන් බලපෑම් කර ඇති අතර ඒ පිළිබඳව කෙළින්ම මැදිහත් වන්නැයි චුන්-කුවියා ඕ නගරාධිපතිටද බලපෑම් කර ඇත්තේය. නිසැකවම චුන්-කුවියා ඕ මහත් කරදරයකට පත්ව සිටිනවා විය හැක. මගේ සතුරන් උවමනාවෙන්ම මෙය කරන බැව් මට සහතිකය. ඔවුහු යූගේ දක්ෂතාවන් හොඳාකාරව දනිති. යූ සහ මා එක් වූ විට අප දෙදෙනා පරාජයට පත් කළ නොහැකි බලවත් කණ්ඩායමක් බවට පත් වන බැව් ඔවුහු දනිති. යූගේ සහායෙන් මට තනිවම මා ඕවාදය අභිවර්ධනය කළ හැක්කේය. ඔහු ලේඛනයත් සංගීත නිර්මාණයත් අධ්‍යක්ෂණයත් යන ත්‍රිවිධ කාර්යයෙහිම ප්‍රවීණයෙකි. මනා ජන සංගීත පසුබිමක් ඇති ඔහු ශාස්ත්‍රිය බටහිර සංගීතය පිළිබඳ උපාධිධාරියෙක්ද වෙයි. සාම්ප්‍රදායික ඔපෙරාවේ ගැඹුරු මූලයක් හඳුනන යූ තුළ නවීනත්වය පිළිබඳව ඇත්තේද ප්‍රබල විඥානයකි. සංගීත නිර්මාණයෙන් නිපුණ ඔහුට හැම වාද්‍ය භාණ්ඩයක්ම පාහේ ඉතා හුරුය.

මා වෙත යූ ඉදිරිපත් කරනු උදෙසා මම චුන්-කුවියා ඕට දින දහයක් දෙමි.

අන්තිමේදී මා ”කොටි කන්ද බුද්ධියෙන් ජයගැනීම” ඔපෙරාවේ සංස්කරණ කටයුතුවල මැද භාගයට එළඹ සිටින අවධිය වන විට දයානුකම්පාවේ ශාලාව වෙත පැමිණෙන චුන්-කුවියා ඕ මට දැනුම් දෙන්නේ යූ රැකවරණ යටතේ බීජින් නුවරට ගෙනැවිත් ඇති බවකි.

එයා කොහෙද? කලබලයට පත් මම උස් හඬින් අසමි. වේදිකාව මත සිටින නළුවා සිතන්නේ මා ඔහුට කඩාපනින බවකි. ඔහු තමාගේ පද පේළි ගිලගනියි.

ඒ මොහොතේ යූ සිටින්නේ බීජින්හි අමුත්තන්ගේ නිවාසයක බැව් චුන් කුවියා ඕ මගේ කනට කොඳුරා පවසයි. මිනිහා ඉන්නෙ එළියට බහින්ඩ බැරි තත්ත්වෙක. එයාගෙ සිර ඇඳුම් ඉවත් කරගන්ඩවත් අවස්ථාවක් ලැබිලා නැහැ. තවමත් මිනිහා ගාව සිර කුටියෙ ගඳ දැනෙනව.

එයාව මෙහාට එවන්ඩ.

අඩ හෝරාවකට පමණ පසුව යූ හුයි-යොන් පැමිණෙයි. අඩක් අවතාරයක් වැනි වූ මිනිහකුගෙන් භාගයක් වූ මේ මිනිහා සිය නෙත ගැටුණු මොහොතේම හුනස්සෙන් නැඟී සිටින මා ඕ ජියෑන් චින් මැතිනිය සැණෙකින් ඔහු ඉදිරියට ගමන් කරන්නීය. ඔහුට සමීප වන ඕ ඔහු වෙත දෑතම දිගු කරයි. යූ මට ඔයාව මීට කලින් හමු නොවීම ගැන මම පසුතැවෙනව.

නාට්‍ය රචක සංගීත නිබන්ධකයා වෙවුලන්ට පටන්ගනියි. වදනකුදු තෙපලන්ට ඔහු අසමත්ය. ඔහු දිස් වන්නේ සුදු වුණු කෙස් සහිත අවුල් වුණු රැවුලකින් යුතු මහලු මිනිහකු සේය. ඔහු ඇඳ සිටින්නේ ඉල්ලාගත් ඇඳුම් කට්ටලයකි. මැඩම් ඔබතුමියගෙ කරුණාවන්තභාවයට මම වන්දි ගෙවන්නෙ කොහොමද? ඔහු හඬන්ට වෙයි.

අපි එකතු වෙලා වැඩ කරමු, මා ඕ මැතිනිය පිළිතුරු දෙයි.

මේ වන විට ඔපෙරා දර්ශනය අවසානයට පැමිණ ඇත. තිරය පහත් වී යළි එසවෙයි. නළු නිළියෝ පෙළ ගැසෙති. ෙප්‍ර්ක්ෂකයෝ අත්පොලසන් දෙති. හඬ නැඟි නැඟී යයි. ආරක්ෂකයෝ ෙප්‍ර්ක්ෂකයනුත් වේදිකාවත් අතර ඉහළට පහළට යති. ඒ මා ඕ මැතිනියට වේදිකාවට නඟින්නැයි කෙරෙන සංඥාවය. හඬමින් සිටින යූ නැඟී සිට සිය විමුක්තිදායිකාවට වේදිකාවට නඟින්ට ඉඩ දෙයි.

මාත් එක්ක එන්ඩ මා ඕ මැතිනිය පවසයි. මාත් එක්ක වේදිකාවට නගින්ඩ.

මිනිහා කම්පනයට පත් වෙලාය.

යූගේ අතින් අල්ලාගන්නා මා ඕ මැතිනිය සිනාසෙමින් ඔහු ඉදිරියට තල්ලු කරන්නීය.

මිනිහා ඇය අනුව යයි.

වේදිකාව මතට නැඟ එහි මැදට පැමිණෙන මා ඕ මැතිනිය යූ තමා ළඟටම කැඳවාගන්නීය. දෙදෙනා අත්පොළොසන් දෙමින් ඡායාරූපවලට පෙනී සිටිති.

මාතෘකා